કુલ ૫૪૦૭ લેખ · પાનું ૧૦૩ / ૧૦૯
ફાટતા સંબંધ પર મેં એક નાનું થીંગડું, તું ન જાણે એમ સીવ્યું સાવ છાનું થીંગડું.
ચકડોળ ફરતું’તું, અને ફરતી હવા, આંખો મળી, ઢોલે ઢબૂકી રાત ને નાચી દિશા, આંખો મળી.
આ જગે ફરવા જ આવ્યો, ક્યાં વસું છું હું, ભલા? પોટલી નાની, પગે છે ધૂળના સૌ કાફલા;
ઠંડી હતી, લાંબી હતી, ને તાપણું ખૂટી ગયું, ઢાંક્યાં બધાં સંતાનને, ને ઓઢણું ખૂટી ગયું.
શિલ્પી ઘડે, ને ઊતરે દેવો શિલા આકારમાં, પાનાં ઉપર જ્યારે ગઝલ, ત્યારે કળા આકારમાં.
લગ્નનું ઘર: કંદોઈની કઢાઈ,
હતાં જ્યાં ઢોલ ને ઝાલર, હવે તો દ્વાર તાળું છે, હતો બા-બાપુનો આ ઘર ઉપર જે પ્યાર, તાળું છે.
એ લોકો શાકમાર્કેટ બંધ થવાના સમયે આવે છે,
આંખ તો દેખે નહીં, પણ ચાંદની છે ટેરવે, રાત છે આંખો મહીં, ને રોશની છે ટેરવે.
ડોસો ને દરજી, બેઉ રોજ ઝઘડે રે, એક ઝભ્ભાની પાછળ આખું ગામ ભડકે રે…
મરીને સુવાસે ફરી આવશું, સવારે ઉજાસે ફરી આવશું.
૯૨૬૬. આંગણે ઝૂલો હતો, ને લીમડે ટહુકો હતો,
૯૩૫૬. પિતાજી હતા તો હતું ઘર સદા,
૯૩૮૬. અમે જોયાં હતાં સપનાં, ઉઘાડી આંખથી રાતે,
૯૪૧૬. તારા વિના આ ઓરડો સૂનો હવે લાગે મને,
૯૪૪૬. હજારો હતા, પણ નથી એક અંગત,
કોણ આવે, કોણ જાતું, આંગણું વશમાં નથી, ખોલવું કે બંધ કરવું, બારણું વશમાં નથી.
મારા ચોટલે ચંપો ને કાને કરેણ, મારો સાયબો જુએ ને મારાં ઢળી જાય નેણ…
નદીને કોઈએ પૂછ્યું નથી કે ક્યાં જવું છે.
મનનો તંબૂરો મેળવજો રે સાધુ, એક જ તારે ગાજે આખો દેહ…
ધૂળમાં રમતો હતો તો રાજવી જેવો હતો, કાચની ગોળી મહીં આખું જગત જોતો હતો;
ભૂલવા બેઠી તો ભૂલી બેઠી હું મને, પણ તમે ના ભુલાયા, સાજન, ક્યાંય રે…
રાત્રે તેણે મારો હાથ લઈ
કશું પીધું નથી તો પણ, નશો આ કેમ છાયો છે? ફકીરે કાનમાં એવો અલખનો સૂર ગાયો છે.
ગાયો વળી ગઈ ગોંદરે, ભેરુ, હવે આપણે ય વળીએ, દિવસ આખો રખડ્યા, હવે સાંજને પાદર મળીએ…
હાલાં રે વાલાં મારી દીકરીને, હાલાં રે, મારી લાડકી ઝૂલે સૂરજને પારણે…
દરિયો બોલાવે ને હોડી ડોલે, મારો ખારવો ગયો મધરાતે, ઘરમાં દીવો ને મનમાં મોજું, ઊછળે વાતે વાતે…
મા હવે વીડિયો કૉલમાં
ગામના પાદરે સિંદૂર ચોપડેલો એક પથ્થર છે.
ભલે ઘાવ હો, હું ય તૈયાર છું, નથી ઢાલ કે તીર, હથિયાર છું.
રાણીએ પતિની યાદમાં
ઉષાની જેમ આવી ઊતરી તારી નજર હળવે, મને ભીંજાવતી ચાલી, રહી એની અસર હળવે.
પિતાના ખાટલે બેઠો, મને રડવું ન આવડ્યું, હતો આખો સમંદર ભીતરે, વહવું ન આવડ્યું.
આંબે મ્હોર્યા મોર ને કોયલ ટહુકી ડાળે રે, વસંત આવી વાટ લઈને ફાગણને ફાળે રે…
મારે ઘેર નિશાળ ઉઘાડી નાનકડા એક ગુરુએ, ના પોથી, ના પાટી, તોયે ભણાવે ઝીણા સુરે…
ઘરે આંગણે આ હવા દીકરી છે, પિતાની બધી યે દુઆ દીકરી છે.
કોણ જાણે આવતો ભવ, સૌ તરીએ આ ભવે, પ્રેમ, પૂજા, પુણ્ય, જે છે, એ કરીએ આ ભવે.
એસી બોલ્યું લીમડાને: ‘તારો ક્યાં હવે કોઈ ભાવ? હું તો બટન દબાવે ઠારું, તું તો ઊભો સાવ…’
વિરહની રાત તો ડંખી, મિલનનો શ્વાસ પણ ડંખે, હતી અંધારની પીડા, હવે અજવાસ પણ ડંખે.
ઘરમાં હવે બધું સમયસર થાય છે.
તેલ ખૂટે ને વાટ બુઝાય એ પહેલાં આવો રે, ખાલી ઓસરીએ બેઠેલા અંધારાને ભગાવો રે…
હતો ઊડી ગયો આભે, ફરી માળા સુધી આવ્યો, ઉઘાડું બારણું ક્યાં છે? અરે, તાળા સુધી આવ્યો.
માણસ તો ભાઈ માટીનો, ને માટીમાં મળવાનો, તોયે કેમ એ આખો જનમ ગજવાં ભરે સોનાનો…
ભલે તું દૂર, તો પણ તું સતાવે છે વિચારોમાં, ઘડીમાં તું હસાવે ને રડાવે છે વિચારોમાં.
ભૂખ ભાંગે એટલો આ રોટલો છે પૂરતો, સાંજ ઢળતાં બેસવા આ ઓટલો છે પૂરતો.
ડેલી ખખડધજ ઊભી રે, એને કોણ દિયે હોંકારો? આંગણે ઊગ્યું ઘાસ, ને ઓસરીએ બેઠો અંધારો…
નામ: ગમે તે રાખો. જન્મ: સરકારી દવાખાનામાં, લાઇનમાં.
માટીનું આ પૂતળું રે સાધો, માટીમાં ભળી જાશે, રંગમહેલ ને રાજખજાના પડ્યા અહીં રહી જાશે…
પાંચ પત્તાં હાથમાં છે, જિંદગીનો દાવ છે, કોણ જીતે, કોણ હારે? બંદગીનો દાવ છે.
ભલે રોજ ઊગે, વહાણું ઉછીનું, જનમ છે સમયનું ઉખાણું ઉછીનું.