લેગો સિરિયસ પ્લે પદ્ધતિ

મોટા માણસોની મીટિંગો મોટા ભાગે જૂઠ્ઠાણાંની પરેડ હોય છે. બોસ બોલે છે, બાકીના ડોકાં ધુણાવે છે. જે બોલકા છે તે આખી મીટિંગ ચોરી જાય છે, અને જે હોશિયાર છે તે ચૂપચાપ ડાયરીમાં લીટા દોરે છે. આ ઢોંગ તોડવા માટે ડેનમાર્કની રમકડાં બનાવતી કંપની લેગોએ નેવુંના દાયકામાં એક આખી પદ્ધતિ વિકસાવી. હાથમાં પ્લાસ્ટિકના રંગબેરંગી ચોસલાં પકડાવો અને વિચારોને ટેબલ પર ઊભા કરો. આ માત્ર બાલચેષ્ટા નથી, મગજનું ઓપરેશન છે.

આ વિચાર પાછળ જોહાન રૂસ, બાર્ટ વિક્ટર અને લેગોના માલિક જેલ્ડ ક્રિસ્ટિયનસન હતા. સાયકોલોજી કહે છે કે હાથ અને મગજ વચ્ચે સીધો વાયરિંગ છે. જ્યારે માણસ શબ્દો ગોતવા જાય છે ત્યારે સામાજિક બીક અને રાજકારણ વચ્ચે આવે છે. પણ જ્યારે તેને કહેવામાં આવે કે 'આવતા ત્રણ વર્ષમાં આપણી દુકાન ક્યાં પહોંચશે, તેનું મોડેલ આ ચોસલાંથી બનાવો', ત્યારે અજાગ્રત મન બહાર આવી જાય છે. તમે જે મોંથી બોલતાં ડરો છો, તે હાથ વડે ટેબલ પર મૂકી દો છો.

આ પદ્ધતિનો સૌથી મોટો કાયદો એ છે કે દરેક વ્યક્તિએ મોડેલ બનાવવું પડે છે અને દરેક વ્યક્તિએ પોતાના મોડેલ વિશે બોલવું પડે છે. કોઈ પ્રેઝન્ટેશન નથી, કોઈ સ્લાઈડ નથી. હવામાં ફેંકાતા ગપ્પાં બંધ થઈ જાય છે, કારણ કે તમે જે બનાવ્યું છે તે સામે દેખાય છે. પ્રશ્નો માણસને નહીં, તેણે બનાવેલા ઢીંગલા કે કિલ્લાને પૂછાય છે. આનાથી અહંકાર ઘવાય વિના અસલી સત્ય સપાટી પર આવે છે.

સુરતના કાપડ માર્કેટની એક જૂની પેઢી વિચારો. પિતા, બે પુત્રો અને એક વફાદાર જૂનો મુનીમજી. પિતા પૂછે કે 'ધંધો કેમ વધારવો?', તો મોટો દીકરો કહેશે શોરૂમ મોટો કરો, નાનો કહેશે ઓનલાઇન વેચો, અને મુનીમજી વડીલના ડરે ચૂપ રહેશે. હવે એ ચારેયને પ્લાસ્ટિકના બ્લોક્સ આપો. મુનીમજી લાલ રંગના બ્લોકથી ગોડાઉનની આસપાસ દીવાલ બનાવી દેશે, કારણ કે તેમને ખબર છે કે માલ ચોરાય છે. નાનો દીકરો બ્રિજ બનાવશે. અચાનક પેઢીના ખાતાવહીમાં છુપાયેલો ડર ટેબલ પર ખુલ્લો થઈ જશે.

જીભ હંમેશાં માલિકની ચમચાગીરી કરી શકે છે, પણ હાથ ક્યારેય બનાવટી વાતનું મોડેલ બનાવી શકતા નથી.