છૂટા શેર ૪૭૭૬–૪૮૧૦

૪૭૭૬.
નથી ઘર, નથી ગામ, પરદેશ છે આ,
અહીં ચાંદ પૂછે, ‘તમે કોણ છો જી?’

૪૭૭૭.
પરાગે ગઝલમાં હૃદય ઠાલવીને,
પછી શેર ખાલી ઘડા જેમ ગાતા.

૪૭૭૮.
ઘડામાં હતું જળ તળે સાવ ઓછું,
નથી કાંકરા ક્યાંય, ડામર બધે છે.

૪૭૭૯.
હતી લાકડી હાથમાં, ને ખભે ખેસ,
હવે ખેસ ઓઢી રહી છે ઉદાસી.

૪૭૮૦.
તને પત્ર લખવા જ બેઠો હતો, ત્યાં
હતો આંસુએ ત્યાં જ કાગળ પલાળ્યો.

૪૭૮૧.
હતું પૂર, ડૂબ્યાં ઘણાં ઢોર ને ઘર,
કિનારે ઉભા, લોક ‘રેકોર્ડ’ કરતા.

૪૭૮૨.
ઝરે બુંદ ગાલે, તને સાંભરું ત્યાં,
વરસતો રહે છે નયનનો ય મેઘો.

૪૭૮૩.
ઘડી બે ઘડીનો અહીં ખેલ છે સૌ,
પછી તંબુ ઊઠે, બચે ધૂળ ઊંચે.

૪૭૮૪.
તિજોરી ભરી, થાળ ખાલી હજી છે,
ન સોનું પચે, ના બુઝાયે કશી ભૂખ.

૪૭૮૫.
પરાગે ભ્રમરને ઇશારે બતાવ્યું,
‘હજી મધ ભરાશે, જરા થોભજે તું’.

૪૭૮૬.
કદી ઘંટડી બારણે જો વગે તો
હજી બા ઉઠે, ‘એ જ આવ્યો હશે’, લો!

૪૭૮૭.
હતો એક કૂવો, હતાં બેડલાં ત્યાં,
હવે બોર ખોદ્યા, ધરા સાવ કોરી.

૪૭૮૮.
ધુળેટી હતી, રંગ ઊડ્યા ગલીમાં,
ઝરૂખે ઉભી શ્વેત સાડી, ઉદાસી.

૪૭૮૯.
નવી ચોપડીની સુગંધે સવારે
હતી બાળપણની નિશાળે સફર ત્યાં.

૪૭૯૦.
પરાગે તને ફૂલ જેવી ગણી'તી,
છતાં તેં ધરી શૂળની ડાળ સામે.

૪૭૯૧.
અરીસે ઉભા છે પિતા, એ જ મૂછો,
થયો હું ય મોટો, પિતા જેવડો હું.

૪૭૯૨.
ઉડી વાત ફોને, તરત ગામ ભડકે,
પછી સાચ આવ્યું, બળી રાખ ઘર સૌ.

૪૭૯૩.
વડીલે ઉગાડ્યો હતો એક આંબો,
ફળે છે અમારે, ભલે એ ગયા છે.

૪૭૯૪.
ઢળે સૂર્ય, દરિયો સજે લાલ સાડી,
પછી રાતની ઓઢણી ચાંદ-તારે.

૪૭૯૫.
ન ડિગ્રી કશી કામ આવી, ભલા, ત્યાં,
ઘસાયા પગો, ને ઘસાયાં સપન સૌ.

૪૭૯૬.
નદી મા ગણીને ધરી ચૂંદડી, ને
પછી ગામનો ગંદવાડો ય ઠાલ્યો.

૪૭૯૭.
નમે ડાળ જેના ઉપર ફળ ઘણાં છે,
અકડ એ જ ઠૂંઠું, ન છાંયો, ન ફળ પણ.

૪૭૯૮.
પરાગે કલમને હજી એ જ પૂછ્યું,
‘લખે તું મને, કે લખું હું તને, હેં?’

૪૭૯૯.
શિરે ઈંટ, ને પીઠ પર બાળ બાંધ્યું,
ચડે છે મજૂરણ ઇમારત ઉપર એ.

૪૮૦૦.
નિશાળે જતાં ભાર દફતર તણો છે,
તળે બાળપણનાં રમકડાં દબાયાં.

૪૮૦૧.
ધરાને મળે મેઘ, મ્હેકે બધું ગામ,
ખરું આ જ અત્તર, બધું અન્ય નકલી.

૪૮૦૨.
પરાગે હવામાં ઉડી, ફૂલ શોધ્યાં,
નવો બાગ ઊગ્યો, હવા પણ હસી ગઈ.

૪૮૦૩.
ફરી ફોન બાનો: ‘હવે આવજે, હો’,
કહું ‘ઠીક છે’, ને ફરી વર્ષ વીતે.

૪૮૦૪.
પડે ચાંદની ઝૂંપડે, બંગલે પણ,
ન ઊંચું, ન નીચું, ન વાડા, ન ભીંતો.

૪૮૦૫.
હતો લીમડો, ગીત ગાતાં વિહંગો,
હવે ‘ટાવરો’ છે, ન માળા, ન ટહુકા.

૪૮૦૬.
પિયા સરહદે, ને પ્રિયા ઓટલે છે,
બધું ગામ સૂતું, જગે બેઉ તોયે.

૪૮૦૭.
હવે ફૂલ નકલી, ન કરમાય ક્યારેય,
ન ભમરા, ન ઝાકળ, ન ખુશબો, ન જીવન.

૪૮૦૮.
પડે રેતકણ છીપમાં, દર્દ જાગે,
પછી એ જ પીડા બને એક મોતી.

૪૮૦૯.
કહે એ, ‘તમારી ચિતા જોઈ જાઉં',
તમે એકલા કેમ ચા પણ બનાવો?

૪૮૧૦.
ગુલાબો હસીને કહે, ‘કાંટ શાને?’
‘રખેવાળ મારા, જગે રાતભર એ’.

– પરાગ રતનપરા